2. Microsimulatie

2.1. Welk model wordt gebruikt?

MEFISTO is een aangepaste en uitgebreide versie van EUROMOD, het microsimulatie-model voor de Europese Unie dat onderzoekers in staat stelt de effecten van beleidshervormingen te analyseren voor meerdere Europese landen. EUROMOD wordt onderhouden door onderzoekers van de verschillende Europese landen onder toezicht van ISER (Institute for Social and Economic Research) in Essex. 

Een microsimulatiemodel past bestaande (of hypothetische) beleidsregels toe op een groep van individuen en berekent de effecten die deze regels hebben op het inkomen en de samenstelling ervan voor ieder individu, familie en huishouden. Iedere persoon/gezin heeft een bepaald gewicht gekregen die maakt dat de ze 'representatief' maakt voor andere personen die niet zijn opgenomen in de dataset. 

2.2. Wat zijn de algemen kenmerken van MEFISTO?

Mefisto is een rekenkundig model. Het houdt geen rekening met de macroeconomische variabelen zoals inflatie, economische groei en de wisselkoers. Het model houdt eveneens geen rekening met gedragsveranderingen die plaats kunnen vinden als gevolg van veranderend beleid. De resultaten van MEFISTO moeten dus geïnterpreteerd worden als wat er zou veranderen onmiddelijk na de invoering van het nieuwe beleid, vooraleer de individuen (en de overheid en bedrijven) hun gedrag veranderen.

Mefisto is een statisch model. Naast het gedrag van mensen veronderstellen we eveneens dat de demografie niet verandert ten gevolge van de beleidsverandering. Dit kan een onrealistische assumptie zijn in het geval voor beleidsverandeirngen die een impact hebben op de samenstelling van gezinnen (huwelijksquotient, premies voor alleenstaande ouders, etc.). Het maakt ook dat we niet zomaar langetermijn-evaluaties kunnen uitvoeren omdat ook de samenstelling van de leeftijdsgroepen verandert doorheen de tijd.

Mefisto is een partieel model. Het model simuleert de effecten voor de huishoudens, en niet de effecten voor het bedrijfsleven en voor de overheid, en houdt geen rekening met de wisselwerkingen die zouden optreden tussen deze drie. 

2.3. Voor welk beleid kan ik de effecten simuleren met MEFISTO?

Hieronder zijn de beleidsvelden opgelijst die met de online tool gesimuleerd kunnen worden:

 

Personenbelasting

Tarieven en grenzen

   

Vrijgesteld inkomen

   

Huwelijksquotiënt

   

Belastingkrediet voor kinderen

   

Belastingkrediet voor lage inkomens

   

Jobkorting

   

Woonbonus

   

Fiscale werkbonus

     
 

Indirecte belastingen

BTW

   

Accijnzen (medio februari)

     
 

Andere belastingen

Onroerende voorheffing

     
 

Parafiscale lasten

Werknemersbijdragen

   

Sociale werkbonus

   

Premie voor Vlaamse Zorgverzekering

     
 

Uitkeringen

Kinderbijslagen

   

Leefloon

2.4. Hoe berekent MEFISTO indirecte belastingen?

Voor het simuleren van de indirecte belastingen, maakt Mefisto gebruik van de bestedingsgegevens in de Belgische Huishoudbudgetenquête van 2009. Deze bevat gedetailleerde informatie over de uitgaven van 3.599 Belgische gezinnen, aan ongeveer 1.400 goederen. We verdelen deze goederen in 16 categorieën, en met behulp van ons SInTax model (Simulation of Indirect Taxes)  passen we statistische technieken toe om de verdeling van de uitgaven van de verschillende types gezinnen over de verschillende bestedingscategorieën te bepalen. Deze informatie gebruiken we dan om bestedingsgegevens te "imputeren" in de SILC data. Op deze manier beschikken we over een consumptiepatroon voor alle huishoudens in ons simulatiemodel. We houden hierbij rekening met de stijging van de prijzen sinds het jaar van de Budgetenquête.

In ons online model houden we geen rekening met gedragsreacties van individuen. Indien het beschikbaar inkomen wijzigt, of de BTW tarieven veranderen, heeft dit geen impact op de geconsumeerde hoeveelheden. Ondanks de constante hoeveelheden geconsumeerd door de gezinnen, wijzigen wel de bestedingen, aangezien de te betalen BTW kan veranderen. Aan de hand van het meer uitgebreide MEFISTO-EM kunnen we wél rekening houden met gedragsreacties, dankzij de koppeling met ons SInTax model. MEFISTO-EM is evenwel niet beschikbaar online.

2.5. Houdt MEFISTO rekening met de institutionele organisatie van België?

MEFISTO houdt rekening met de verdeling van het beleid over de verschillende beleidsniveaus en tussen de regio's onderling. Een wijziging in het regionaal beleid is enkel van toepassing in deze specifieke regio en niet in het hele land. MEFISTO berekent de effecten van het beleid per regio, het model berekent de effecten voor het totaal aantal gezinnen dat hun woonst hebben in een bepaalde regio. Een invoering van de jobkorting of een wijziging van de premie voor de Vlaamse zorgverzekering zal enkel effecten hebben op de inwoners van het Vlaamse gewest aangezien dit een Vlaamse aangelegenheid is, een aanpassing van de personenbelasting zal alle inwoners van het land affecteren. 

 

Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.
Terug naar hoofdmenu.